कलीयुगामध्ये आपल्यावरती येत असलेल्या नाना प्रकारच्या संकटातून आपली सुटका करावयाची असल्यास तसेच, परिक्षेमध्ये हमखास यश मिळविण्यासाठी, सर्व विघ्ने दूर होण्यासाठी, विद्या प्राप्ती होण्यासाठी आणि मनातील ईच्छा पूर्ण होण्यासाठी, श्रीगणेशाचे आशिर्वाद मिळविण्यासाठी आपल्याला ”गणेश याग” हे प्रभावी अनुष्ठान आहे. गणेश यागात प्रथम नवपीठांची मांडणी करुन प्रधान संकल्प करावा.

प्रारंभी गणेशाचे पूजन करुन पुण्याहवाचन, मातृकापूजन, आयुष्यमंत्रजप, नांदीश्राद्ध, आचार्यादिवरण, दिग्रक्षणम, पंचगव्यकरण, भूमीपूजन करुन ब्रह्मादि वास्तु मंडलाची स्थापना करावी. ५७ देवता असलेल्या सर्वतोभद्र मंडलाची स्थापना करावी.५१ देवतेच्या क्षेत्रपाल मंडलाची स्थापना करुन त्यानंतर प्रधान मंडल असलेल्या गणेशभद्र मंडलाची स्थापना करावी. गणेशभद्र मंडल आणि त्याच्या ९७ देवता यांची माहिती पुढे देत आहोत.

गणेशभद्र मंडल

    १. ब्रह्मणस्पतये नमः

    २. सुमुखाय नमः

    ३. एकदंताय नमः

    ४. कपिलाय नमः

    ५. गजकर्णाय नमः

    ६. लंबोदराय नमः

    ७. विकटाय नमः

    ८. विघ्ननाशनाय नमः

    ९. गणाधिपाय नमः

    १०. धुम्रकेतवे नमः

    ११. गणाध्यक्षाय नमः

    १२. भालचंद्राय नमः

    १३. गजाननाय नमः

    १४. वक्रतुंडाय नमः

    १५. गणपाय नमः

    १६. विघ्नराजाय नमः

    १७. विनायकाय नमः

    १८. गणपतये नमः

    १९. गणनाथाय नमः

    २०. हेरंबाय नमः

    २१. धरणीधराय नमः

    २२. ईंद्राय नमः

    २३. अग्नये नमः

    २४. यमाय नमः

    २५. निरुतये नमः

    २६. वरुणाय नमः

    २७. वायवे नमः

    २८. सोमय नमः

    २९. ईशानाय नमः

    ३०. विष्णवे नमः

    ३१. रुद्राय नमः

    ३२. अश्विभ्यां नमः

    ३३. कंदर्पाय नमः

    ३४. अष्टवसुभ्यो नमः

    ३५. रुद्राय नमः

    ३६. सुर्यासावित्र्यै नमः

    ३७. अश्विभ्यां नमः

    ३८. विश्वेभ्यो देवेभ्यो नमः

    ३९. पित्रुभ्यो नमः

    ४०. सर्पेभ्यो नमः

    ४१. स्कंदाय नमः

    ४२. रुषभाय नमः

    ४३. नारायणाय नमः

    ४४. दक्षाय नमः

    ४५. दुर्गायै नमः

    ४६. स्वधायै नमः

    ४७. रुद्राय नमः

    ४८. रोगेभ्यो नमः

    ४९. समुद्राय नमः

    ५०. सरिद्भ्यो नमः

    ५१. मरुद्भ्यो नमः

    ५२. गणेशाय नमः

    ५३. भूम्यै नमः

    ५४. रुद्राय नमः

    ५५. अजैकपदे नमः

    ५६. अहिर्बुध्न्याय नमः

    ५७. विरुपाक्षाय नमः

    ५८. रैवताय नमः

    ५९. हराय नमः

    ६०. विरुपाय नमः

    ६१. त्र्यंबकाय नमः

    ६२. सुरेश्वराय नमः

    ६३. म्रुत्यवे नमः

    ६४. अंतकाय नमः

    ६५. सर्वभूतक्षयाय नमः

    ६६. वज्राय नमः

    ६७. शक्तये नमः

    ६८. दंदाय नमः

    ६९. खड्गाय नमः

    ७०. पाशाय नमः

    ७१. अंकुशाय नमः

    ७२. गदायै नमः

    ७३. त्रिशूलाय नमः

    ७४. कश्यपाय नमः

    ७५. अत्रये नम्ह

    ७६. भरद्वाजाय नमः

    ७७. विश्वामित्राय नमः

    ७८. गौतमाय नमः

    ७९. जमदग्नये नमः

    ८०. वसिष्ठाय नमः

    ८१. अरुंधत्यै नमः

    ८२. सुर्याय नमः

    ८३. सोमाय नम्ह

    ८४. अंगारकाय नमः

    ८५. बुधाय नमः

    ८६. ब्रुहस्पतये नमः

    ८७. शुक्राय नमः

    ८८. शनैश्चराय नमः

    ८९. राहुकेतुभ्यां नमः

    ९०. ऎंद्र्यै नमः

    ९१. कौमार्यै नमः

    ९२. ब्राह्म्यै नमः

    ९३. वाराह्यै नमः

    ९४. चामुंडायै नमः

    ९५. वैष्णव्यै नमः

    ९६. माहेश्वर्यै नमः

    ९७. वैनायक्यै नमः

ह्या ९७ देवतांच्या गणेशभद्र मंडलाची स्थापना झाल्यानंतर त्यावर प्रधान कलश स्थापन करुन त्यावर महाकाली, महालक्ष्मी, महासरस्वती, यंत्र, कुलदेवता यासहित श्रीगणेशाच्या चांदीच्या मूर्तीची, प्रतिमांची प्राणप्रतिष्ठा करुन पंचामृत स्नान घालून पूजा करावी. श्रीगणेशाला पाण्याने किंवा दूधाने अथर्वशिर्षाचे १ हजार आवर्तनाचा अभिषेक करावा. षोडशोपचार पद्धतीने पूजा करावी. दूर्वा अर्चन करावे.

त्यानंतर अग्नीस्थापना करुन ४४ देवतांच्या नवग्रहमंडलाची स्थापना करावी. शेवटी रुद्रपूजन करावे. अग्नीवर संस्कार करावे. ब्रह्मपीठाची पूजा करावी. हवन सुरु करावे.

हवन - प्रारंभी गणेशाचे हवन करुन नवग्रह मंडलाचे ( ८ - ४ - २ - १ ) या प्रमाणात हवन करावे. मग अथर्वशीर्षाचे १०० आवर्तनाचे हवन करावे. त्यानंतर पीठदेवता, यंत्रदेवता सहित स्थापित मंडल देवतांचे हवन करावे. गुग्गुल होम, सर्षप होम, लक्ष्मी होम झाल्यानंतर स्थापित देवतांचे उत्तरांग पूजन करावे. अग्नीला स्वीष्टकृत द्यावे. दाही दिशा तसेच स्थापित मंडल देवता यांचे बलीपूजन करावे. नंतर क्षेत्रपाल पूजन करुन शेवटी यागाची महाआहुती म्हणजेच पुर्णाहुती द्यावी. शिल्लक राहिलेल्या तुपाची आहुती द्यावी. भस्मधारण, संस्त्रवप्राशन करुन ब्रह्मापूजन करावे. यजमानांना श्रेयोदान द्यावे. आणि स्थापित कलशातील पाणी घेउन अभिषेक करावा.

सर्व ब्राह्मणांना दक्षिणा देउन त्यांच्याकडून आशिर्वाद घ्यावा.

या गणेश यागानिमित्त आचार्यांना पीठ दान, भूमी दान, तीळ दान, तूप दान, गाय दान, सोने दान तसेच सप्त धान्य दान द्यावे.

गणपतीला नैवेद्य दाखवावा. आरती करुन सर्वांनी गजाननाची क्षमा मागावी. शेवटी गणेशाची स्तुती, प्रार्थना करुन यागाची सांगता करावी.

योग शांती यादी